Strona główna Wczoraj i dziś

Kawałek Zakopanego w centrum Sącza

Nowy Sącz - kawałek Zakopanego w centrum
„Budka Mrozowej” na skwerze przy Jagiellońskiej/Kościuszki, przełom lat 50. i 60. Fot. archiwum

Czy to zakopiańskie Krupówki? Można ulec takiemu złudzeniu patrząc na tę fotografię z przełomu lat 50. i 60. (autor zdjęcia nieznany). Przedstawia drewniany kiosk zbudowany w „zakopiańskim” stylu, stojący na skwerze u zbiegu ulicy Jagiellońskiej i Kościuszki, tuż obok popularnej wówczas księgarni. Wygląda, że pełni funkcję kiosku „Ruch”-u, z gazetami i innymi dostępnymi w takich punktach drobiazgami. Obok budki stoi przykryta daszkiem z gontem mapa turystyczna. Rzecz także w stylu ludowo-podhalańskim, ale postawiona w latach wykonania fotografii, znacznie później niż budka.

W ciągu ostatnich stu lat to miejsce zmieniało się co najmniej dwukrotnie. Pierwsza zmiana zaszła na początku ubiegłego wieku, kiedy to poszerzano ulicę Kościuszki (kilkanaście lat przed tym, w XIX w. nosiła nazwę Szpitalnej). Wyburzono wtedy kamienicę z adresem Jagiellońska 27, widoczną na poniższej pocztówce.

p042
Początek XX wieku. Po prawej nieistniejąca kamienica Jagiellońska 27

Po wyburzeniu kamienicy i przebudowie ulicy Kościuszki w miejscu jej połączenia z Jagiellońską powstał skwer, na którym w czasach Wojny Światowej postawiono właśnie „podhalańską” budkę. Jak przypomina Leszek Migrała w „Ulica Jagiellońska w Nowym Sączu od końca XIX wieku do 1945 roku – mieszkańcy i zabudowa” był to prezent sądeckich kolejarzy dla Ligi Kobiet, która to organizacja sprzedawała w kiosku czasopisma, książki i kwiaty z przeznaczeniem na cele charytatywne. Budkę z tych czasów widzimy na kolejnej pocztówce z ulicą Jagiellońską.

kawałek Zakopanego przy Jagiellońskiej w Sączu
Pocztówka z lat 20. XX wieku

W okresie międzywojennym kiosk miał być prowadzony przez Franciszkę Mróz, stąd zapewne pojawiająca się we wspomnieniach starszych mieszkańców miasta potoczna nazwa „budka Mrozowej”.

W tym miejscu dochodzimy do drugiej zmiany tego fragmentu miasta, dokonanej zapewne kilka lat po wykonaniu naszej pierwszej fotografii, gdzieś w połowie lat 60. Zburzono budkę, zlikwidowano skwer, a ulicę Kościuszki przesunięto bliżej budynku Jagiellońska 29.

Jak już wspominaliśmy pod tym adresem na parterze przez kilkadziesiąt lat działała księgarnia (po niej sklep odzieżowy a od niedawna jest tu kolejny w centrum bank). Przed wojną ta wielka kamienica (część narożna jest zaprojektowana przez Zenona Adama Remiego, ale jest też cała tylna część z kolumnadą) mieściła m.in. piwiarnię „Litewską” i restaurację „Słodka dziurka”, sklepy delikatesowy, obuwniczy a także oddział Ilustrowanego Kuriera Codziennego i redakcję „Gońca Podhalańskiego”.

(jm)

jagiell_kosciuszki_nowa
Róg Kościuszki i Jagiellońskiej, stan maj 2015. W tym miejscu stała „budka Mrozowej”. Fot. JM / Twój Sącz
Reklama